Türkiye’de Katılımcı Bütçeleme Anlayışının Değerlendirilmesi

Yazarlar

Anahtar Kelimeler:

Katılımcılık- Kent Konseyleri- Yerel Yönetimlerde Demokrasi

Öz

Vatandaşların kamu yönetiminin mali planını ve görevlerini gösteren bütçelerin yapım sürecine katılımı demokrasi açısından bir ideal oluşturmaktadır. İlkçağ’ da Antik Yunan devletlerinde benimsenen doğrudan demokrasi modeli bu idealin gerçekleşmiş en üst halidir. Günümüz demokrasilerinde benimsenen temsili demokrasi modelleri vatandaşların yönetim ve karar süreçlerine temsilciler aracılığıyla katılımını öngörmekte, doğrudan kararlara etki etme anlamında vatandaşlar süreçlerin dışında kalmaktadır. Tüm dünyada özellikle 1980’li yıllarda gündeme taşınan katılımcılık, Türkiye’de 90’lı yılların başlarında tartışılmaya başlanmıştır. 1992 yılında Rio Bildirgesi’yle birlikte oluşturulan Gündem 21 ve Yerel Gündem 21 kapsamında Kent Konseyleri oluşturulmuştur. Avrupa Birliği uyum süreci ile birlikte oluşturulan projelerle de katılımcı süreçler desteklenmiştir. İlerleyen süreçte Çanakkale Belediyesi ve Uşak İl Özel İdaresi katılımcı bütçeleme ile ilgili örnek çalışmalar hazırlamışlardır. Yerel Yönetim Reformuna Destek Projesi, Belediye Ortaklık Ağları Projesi, Türk-İsveç Yerel Yönetimler Ortaklığı, belediye kapasite gelişimi hakkında bilgi verilecektir. Sonrasında Gündem 21 ve Yerel Gündem 21 uygulamaları ile Avrupa Birliği Özerklik Şartı ve katılımcı süreçlere bakış incelenecektir. Son kısımda ise Türkiye’de uygulanan katılımcı bütçeleme uygulaması ve yerel yönetimlerde katılımcı çalışmalar Antalya, Çanakkale ve Uşak örnekleri üzerinden incelenecektir.

Referanslar

Arslan, A. (2016). Yerel Yönetimlerde İyi Yönetişim Aracı Olarak Katılımcı Bütçeleme: Belediyeler İçin Bir Model Önerisi. T.C. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Maliye Anabilim Dalı Yayımlanmamış Doktora Tezi. Manisa.

Bilge,S. (2010) Bütçelemede Yeni Bir Yaklaşım: Katılımcı Bütçeleme. Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2010 Cilt: 47 Sayı:542 http://www.ekonomikyorumlar.com.tr/dergiler/makaleler/542/Sayi_542_Makale_04.pdf

Bozkurt, Y. (2014). Participatory Budgeting : A Significant Contribution To Participatory Democracy. Environment & Urbanization. 16 (1): 27-46.

Çetinkaya, Ö. ve Korlu, R. K. (2012). Yerel Demokrasinin Sağlanmasında Katılımcılık Süreci ve Kent Konseylerinin Rolü. Maliye Dergisi. (163): 95-117.

Deniz, T. (2013). Kentleşme, yerel Gündem 21 ve Kent Konseyleri. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume. 8 (12): 391-402, Ankara.

Emrealp, S. (2005). Yerel Gündem 21 Uygulamalarına Yönelik Kolaylaştırıcı Bilgiler Elkitabı. İstanbul: IULA-EMME (UCLG-MEWA) Yayını.

Ergen, 2012: 328-329 Ergen, Z., (2012). Yönetimden Yönetişime: Katılımcı Bütçeleme Modeli. Maliye Dergisi, sayı 163, Temmuz-Aralık, 316-334.

http://www.antalyakentkonseyi.org.tr, Erişim tarihi: 10.02.2016

http://www.duyguguncesi.net/sunular/KaDeO_1_3.pdf, Erişim tarihi: 11.10.2016

http://www.tbb.gov.tr/storage/catalogs/TUSELOG_summary_TR.pdf, Erişim tarihi: 11.10.2016

http://www.tepav.org.tr/tr/proje/s/74, Erişim tarihi: 11.10.2016

Kentleşme Şurası, (2009).

Şahin, S., Z.(2009). ODTÜ Mezunlar Derneği Nisan 2009 http://www.odtumd.org.tr/etkinlik/2009/04/ankaramizicin/katilimci_ornekler_dr_savas_zafer_sahin.pdf

TEPAV, (2007a). Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı. İyi Yönetişim için Örnek Bir Model: Katılımcı Bütçeleme. http://www.tepav.org.tr/upload/files/1271229711r9770.Iyi_Yonetisim_Icin_Ornek_Bir_Model_Katilimci_Butceleme.pdf

TEPAV, (2007b). Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı. Yerel Yönetim Reformuna Destek Projesi. http://www.tepav.org.tr/upload/files/haber/1281429372-7.Yerel_Yonetim_Reformuna_Destek_Projesi.pdf

Turan, M., Güler, S. & Güler, M. Beledeiye Yönetimine Katılım Bakımından Stratejik Planların Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Y.2013, C.18, S.2, s.241-267.

Tuselog, (2011-2015). Türk-İsveç Yerel Yönetimler Ortaklığı Programı. http://projects.sklinternational.se/tuselog/files/2013/07/Tuselog_Program-Teklifi_TR.pdf

Uşak İl Özel İdaresi Stratejik Plan,(2015-2019).

Uysal, A. B., (2013). Katılımcı Senaryo Tekniği Yardımıyla Tarihi Kentsel Alan İçin İyileştirme Stratejisinin Belirlenmesi. ODTÜ Journal of Faculty Architecture, 30(2), 137-162. Doi: 10.4305/METO.JFA.2013.2.1

Vatandaş Katılımını Artırma Rehberi, (2009).

Yalçın, A., Z. (2015). Yerel Yönetimlerde Katılımcı Bütçeleme. Yönetim ve Ekonomi. Cilt:22 Sayı:2. Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA.

İndir

Yayınlanmış

2026-08-03

Sayı

Bölüm

Araştırma Makaleleri

Nasıl Atıf Yapılır

Türkiye’de Katılımcı Bütçeleme Anlayışının Değerlendirilmesi. (2026). Uluslararası Uygulamalı Ekonomi Ve Finans Çalışmaları Dergisi, 2(1), 10-33. https://journal.bauderpress.org.tr/index.php/ijaefs/article/view/100